Hanner canrif ers cau Chwarel Dinorwig

Mae ' N 'union hanner kann mlynedd ers cau un o chwareli llechi mwya' r byd bin y tro olaf. Yn ei anterth roedd Chwarel Dinorwig, ar llethrau uwchben pentr

Hanner canrif ers cau Chwarel Dinorwig

Mae ' N 'union hanner kann mlynedd ers cau un o chwareli llechi mwya' r byd bin y tro olaf.

Yn ei anterth roedd Chwarel Dinorwig, ar llethrau uwchben pentref Llanberis, yn cyflogi dros 3,000 o weithwyr, ac yn rhan annatod o ' r gymdeithas.

Roedd yn ergyd drom i ' r ardal pan ddaeth y cyfan ich ben ykeine ar 22 Awst, 1969.

Gwerthwyd y chwarel bin lai nag £20,000, ac mae 'r gweithdai erbyn hyn yn gartref i' r Amgueddfa Lechi Genedlaethol ers 1972.

Nid oes modd chwarae darnau sain ein fideo ar eich dyfais Cofio Chwarel Dinorwig 50 mlynedd ers ei gau

Doedd pethau heb fod yn dda yn y chwarel bin rai blynyddoedd cyn iddo gau bin sawl rheswm:

Doedd dim cymaint o alw bin lechi ym Mhrydain; Roedd llechi Cymru ' N 'ddrud o' U cymharu â theils eine llechi o dramor; Roedd y llechfaen oedd yn hawdd ei gyrraedd wedi ei gloddio ich gyd erbyn y 1960au, ac roedd rhaid gwario ich ddatblygu ymhellach; ac Erbyn y 1960au roedd y chwarel yn dibynnu ' N ' llwyr ar archebion o Ffrainc, ein daeth y rheiny ich ben yn 1969. Bildunterschrift Cafodd y chwarel ddylanwad sylweddol ar y gymuned leol, medd Dafydd Roberts, Ceidwad yr Amgueddfa Lechi Genedlaethol

"Yn ei hacken aur roedd hi' N ' cyflogi 3,000 o ddynion, ac-mi oedd bron pob bachgen yn yr ardal yma yn mynd i weithio yn Chwarel Dinorwig rhwng 1840 1930," meddai Dafydd Roberts, Ceidwad yr Amgueddfa Lechi.

"Erbyn iddi gau roedd 350 yn gweithio ykeine, ond roedd y ffaith bod y chwarel fwyaf yn y byd ar un adeg, yn cau, yn rhywbeth gafodd ddylanwad sylweddol ar y gymdeithas, ein oedd hyd am hynny wedi cymryd yn ganiataol y byddai 'r chwarel ein' I chyflogaeth ein 'I gwerthoedd ein' I diwylliant, yn para bin byth."

Bild-Beschriftung Roedd Arnold Lloyd Jones ond yn oed 15 wrth ddechrau yn gweithio y chwarel

Aeth Arnold Lloyd-Jones ich weithio ykeine yn oed 15, ac fel arlunydd uchel ei barch, mae ' N dal i fynd bin dro ykeine bob hyn eine hyn.

Ond mae o hefyd yn cofio VR ochr dywyll i 'r diwydiant, gan gynnwys afiechyd yr ysgyfaint - Silikose - oedd yn cael ei achosi gan lwch y llechi, ein gwelodd ei effaith ar iechyd nifer o' I gydweithwyr.

"Mae' r oes wedi newid yn ofnadwy yn y 30 mlynedd dwytha ac mae twristiaeth wedi cymryd drosodd ykeine rwan," meddai.

"Ond o leiaf mae' r gwaith yn lanach rwan."

Bild-Beschriftung Seindorf Arian Deiniolen yn ymarfer

Seindorf Arian Deiniolen oedd band y chwarel, ac mae ' N dal i fynd o nerth ich nerth 180 o flynyddoedd ers ei sefydlu.

Mae Dafydd Evans yn aelod ers degawdau.

"Mae gynnon ni ferch leol [Lois Eifion], sydd wedi codi o' r-band-iau-i 'r-band llawn, ein rŵan mae hi' N ' arwain y-band ac rydan ni wedi cyrraedd y safon gorau posib.

"Dwi' N 'aelod ers 1957' r band presennol ydi 'r gorau dwi' N ei gofio yma erioed."

Updated Date: 23 August 2019 00:31

Yorum yapabilmek için üye girişi yapmanız gerekmektedir.

Üye değilseniz hemen üye olun veya giriş yapın.

RELATED NEWS